facebook linked in
Open alles | Sluit alles

Newsletter :

Raadpleeg hier onze recentste nieuwsbrief

Rekentools

Agenda

najaar 2014:
World of steel (NL)

03.09.2014
Indienen dossier
Studentenstaalprijs 2014

16.10.2014
Start Opleiding RWC-B (BIL-VCL)

27.11.2014
Staalbouwdag 2014
Sheraton Brussels Airport

Brandveiligheid

2. Wetgevend kader (België)

2.1. Inleiding

Rekening houdend met de bestuurlijke structuur van België hangen de brandveiligheidsvoorschriften af van verschillende bestuursniveaus:

Ieder bestuursniveau is gemachtigd om brandveiligheidsvoorschriften vast te leggen binnen de grenzen van de toegekende bevoegdheden en opdrachten.

De FOD Binnenlandse zaken heeft een website waarop interactief kan gezocht worden welke reglementeringen voor specifieke projecten van toepassing zijn :  https://www.besafe.be/nl/brandpreventie/wetgeving
De belangrijkste punten worden in de hierna volgende paragrafen toegelicht.

2.2. Federale reglementering

Lang voor het ontstaan van het Belgische federale systeem, waarbij gemeenschappen en gewesten het licht zagen, werden de krachtlijnen van het Belgische prescriptieve systeem inzake brandveiligheid bepaald in de wet van 30 juli 1979.

In deze wet worden hoofdzakelijk de volgende punten vastgelegd:

N.B.: het gebruik van de term 'norm' komt niet overeen met de definitie van 'norm' die gewoonlijk wordt gebruikt in het kader van de Belgische, Europese of internationale normalisatie. De term moet worden begrepen als 'regel die verplicht moet worden gevolgd'.

Basisnormen

De voorschriften van de Basisnormen zijn oorspronkelijk vastgelegd in het besluit van 7 juli 1994. Met betrekking tot dit besluit zijn tal van wijzigings-KB's opgesteld waarvan het laatste dateert van 12 juli 2012.

De FOD Binnenlandse Zaken heeft een officieus document opgesteld waarin de Basisnormen worden samengevat en waarin de wijzigingen zijn opgenomen die voortvloeien uit de opeenvolgende wijzigingsbesluiten.

Momenteel zijn de Basisnormen als volgt gestructureerd:

Basisnormen brand

Wat de toepassing van bijlage 2, 2/1, 3, 3/1, 4 en 4/1 betreft, moet de hoogte van het gebouw worden bepaald conform de definitie in bijlage 1 (1.2.1):

"De hoogte 'h' van een gebouw is bij afspraak de afstand tussen het afgewerkte vloerpeil van de hoogste bouwlaag en het laagste peil van de door de brandweerwagens bruikbare wegen omheen het gebouw. Het dak met uitsluitend technische lokalen wordt bij deze hoogtemeting niet meegerekend."
brand bevoegdheden

Het is mogelijk om af te wijken van de voorschriften van de Basisnormen door een afwijkingsaanvraag in te dienen en op voorwaarde dat deze aanvraag positief wordt beoordeeld. Deze afwijkingsaanvraag moet worden ingediend volgens de voorschriften van het KB van 18/09/2008 (BS van 16/10/2008). Sinds 9 november 2011, dient de Minister de toegekende afwijkingen niet meer zelf te ondertekenen, dit wordt door een afgevaardigde ambtenaar gedaan, wat vermoedelijk voor een versnelling van de afwijkingsprocedure zal zorgen (zie ministerieel besluit van 9/11/2011).

Andere interessante documenten betreffende de procedure voor het indienen van een afwijkingsaanvraag:

Overzicht van de voornaamste wijzigingen van de Basisnormen sinds 1994:

Datum van afkondiging/
Datum van publicatie in het Belgisch
Van toepassing op stedenbouwkundige vergunningen ten vroegste ingediend op:
Toepassingsgebied &
belangrijke wijzigingen
KB van 07/07/1994
BS van 26/04/1995
26/05/1995

Toepassingsgebied =
Nieuwe gebouwen +
Uitbreidingen +
Structurele renovaties

Middelhoge (10-25 m) en hoge (> 25 m) gebouwen
N.B.: industriegebouwen worden uitgesloten van het toepassingsgebied.

01/01/1998

De bijlagen met de technische voorschriften worden integraal vervangen.
Lage gebouwen worden toegevoegd aan het toepassingsgebied van de Basisnormen.

05/05/2003
Structurele renovaties worden uit het toepassingsgebied van de Basisnormen gehaald.

Ministeriële rondzendbrief van 15/04/2004
(niet gepubliceerd in het BS)

15/04/2004

In deze rondzendbrief worden typeoplossingen bepaald voor doorvoeringen in brandwerende wanden van leidingen (waarvoor geen classificatieverslag moet worden geleverd).
De inhoud van deze rondzendbrief is momenteel opgenomen in bijlage 7 van het KB van 12 juli 2012.

27/06/2006
Dit besluit wijzigt de eisen inzake reactie bij brand (bijlage 5) voor isolatiematerialen die zichtbaar gebruikt worden.
15/08/2009

Het toepassingsgebied van de Basisnormen wordt uitgebreid tot industriegebouwen.
Dit KB wordt voorafgegaan door een 'Verslag aan de Koning' dat een verklarend inleidend document vormt.
Het KB wijzigt bijlage 1 en creëert een nieuwe bijlage 6, specifiek voor industriegebouwen.

12/07/2012

Dit KB brengt volgende wijzigingen aan de Basisnormen:
- De bijlage 1 (terminologie) werd vervolledigd.
- Het toepassingsgebied van de bijlagen 2, 3 en 4 werd beperkt tot (niet-industriële) gebouwen waarvoor de stedenbouwkundige vergunning werd ingediend voor 01/12/2012.
- De bijlagen 2/1, 3/1, 4/1 en 5/1 werden toegevoegd en zijn van toepassing op niet-industriële gebouwen waarvoor de stedenbouwkundige vergunning werd ingediend vanaf 01/12/2012.
- Bijlage 7 is toegevoegd. Deze handelt over de doorvoeringen van leidingen door compartimenteringsmuren. De inhoud van deze bijlage is identiek aan deze van de omzendbrief van 15/04/2004.

ARAB (artikel 52)

Het ARAB (Algemeen Reglement voor de Arbeidsbescherming) bevat in artikel 52 specifieke eisen met betrekking tot de brandveiligheid.

Dit document is van toepassing op alle gebouwen waarin personen tewerkgesteld zijn in het kader van hun werk.

Het niveau van de eisen verschilt:

De FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg, die bevoegd is voor de toepassing van het ARAB, heeft toelichtingen met betrekking tot artikel 52 opgesteld.

Sinds 1975 zijn een aantal ministeriële besluiten tot afwijking van artikel 52 gepubliceerd. In deze besluiten worden uitzonderingen op bepaalde artikelen bepaald die in bijzondere gevallen van toepassing zijn.

KB 'Ziekenhuizen'

Reglementaire tekst
In het KB van 6 november 1979 (BS van 11/01/1980), bijlage 1, worden de eisen inzake beveiliging tegen brand en paniek in ziekenhuizen vastgelegd.

Toepassingsgebied:
Alle ziekenhuizen in België

Bijzonder(e) punt(en):
De eisen verschillen naargelang van de datum van de bouwwerkzaamheden (spildatum = 21/01/1980).

KB 'Gesloten parkeergebouwen en lpg-voertuigen'

Reglementaire tekst
KB van 17 mei 2007 (BS van 20/06/2007)

Toepassingsgebied:
Parkeergebouwen waarvan het aantal parkeerplaatsen gelijk is aan of groter dan tien voertuigen, die gesloten zijn of waarvoor het vloerniveau lager ligt dan het natuurlijke terreinniveau.

Bijzonder(e) punt(en):
Voor de betrokken parkeergebouwen bestaan er twee alternatieven:

  • ofwel worden ze in overeenstemming gebracht met de eisen van dit KB; in dat geval wordt de toegang beperkt tot lpg-voertuigen die voorzien zijn van het controlevignet vastgesteld in bijlage E van het KB van 9 mei 2001
  • ofwel wordt de toegang voor lpg-voertuigen verboden.

De eisen van dit KB hebben betrekking op actieve preventiemaatregelen (gasdetectie, installatie van alarm en ventilatie…) en eisen inzake de exploitatie van de parkeergebouwen (signalisatie…). Er zijn geen bijkomende eisen betreffende stabiliteit bij brand.

KB 'Voetbalstadions'

Reglementaire tekst
KB van 02/06/1999 (BS van 10/07/1999)

Toepassingsgebied:
Alle openluchtvoetbalstadions (zonder onderscheid van afdeling)

Bijzonder(e) punt(en):
De tribunes en rijen ('gradins') van de voetbalstadions waarvoor de stedenbouwkundige vergunning niet vóór 1 juli 1999 werd ingediend moeten R60 zijn.
Als zich onder de tribunes of rijen ('gradins') lokalen of opslagruimtes bevinden, moet er tussen het lokaal/de opslagruimte en de tribune/rijen een scheiding zijn die EI60 is.

Dancings

Reglementaire tekst
MINISTERIËLE RONDZENDBRIEF VAN 20 APRIL 1972 BETREFFENDE DE BRANDVOORKOMINGSMAATREGELEN IN DE DANCINGS EN LOKALEN WAAR GEDANST WORDT

Toepassingsgebied:
Alle dancings en discotheken in België

Bijzonder(e) punt(en):
De gemeentebesturen worden uitgenodigd om zich te baseren op de richtlijnen in deze rondzendbrief. Dit is dus geen strikt dwingende tekst.

2.3. Vlaams Gewest

Toepassingsgebied

Reglementaire tekst

Toeristische logies

Besluit v/d Vlaamse Regering van 11/09/2009 (BS van 10/12/2009)

Voorzieningen voor kinderopvang

Besluit v/d Vlaamse Regering van 19/09/2008 (BS van 21/11/2008)

Rustoorden voor bejaarden

Koninklijk Besluit van 12/03/1974
(BS van 23/05/1974)

Tekst in Vlaanderen van toepassing door het
Besluit v/d Vlaamse Regering van 04/11/1987 (BS van 19/01/1988)

2.4. Waalse reglementering

Toepassingsgebied

Reglementaire tekst

Alle toeristische logiesverstrekkende inrichtingen in Wallonië
Het niveau van de eisen is afhankelijk van:

  • de datum van indiening van de bouwvergunning (spildatum = 01/04/2005)
  • het aantal bewoners
    (< 10, 10-15, > 15)

Besluit van de Waalse Regering van 09/12/2004 betreffende de toeristische logiesverstrekkende inrichtingen
Vademecum (in het Frans) van het Ministerie van het Waals Gewest betreffende de brandpreventie in toeristische logiesverstrekkende inrichtingen

Rusthuizen, serviceflats en opvangcentra voor bejaarden
Het niveau van de eisen is afhankelijk van het aantal verdiepingen.

Besluit van de Waalse Regering van 15/10/2009 (BS van 12/11/2009)
De reglementering van de beveiliging tegen brand en paniek staat in bijlage II bij dit besluit.

2.5. Gemeentelijke reglementering

Als gevolg van de wet van 30 juli 1979 kunnen gemeenteraden verordeningen met betrekking tot de brandpreventie uitvaardigen die vaak worden opgenomen in het Algemeen Politiereglement van de gemeente.

Bij werkzaamheden waarvoor een stedenbouwkundige vergunning moet worden verkregen, worden in het advies van de brandweer dat bij de bouwvergunning gaat de referenties opgenomen van de toepasselijke gemeentelijke verordening(en).

Om te anticiperen op de gevolgen van de voorschriften van die eventuele gemeentelijke verordeningen, is het aanbevolen om daarover informatie in te winnen bij de preventieofficier van de territoriaal bevoegde brandweer.

2.6. Europese reglementering

Vandaag is de Europese Unie niet bevoegd om het veiligheidsniveau vast te leggen waaraan gebouwen en bouwwerken moeten voldoen inzake brandveiligheid.

Op dit principe bestaat een uitzondering voor hotels, waarvoor de Europese Raad aanbevelingen heeft gedaan inzake het te halen veiligheidsniveau. Deze aanbevelingen omvatten met name eisen met betrekking tot de stabiliteit bij brand en compartimentering (AANBEVELINGEN VAN DE RAAD van 22 december 1986 betreffende de brandbeveiliging in bestaande hotels - 86/666/EEG).

De EU-landen moeten op basis van een vastgelegd tijdschema hun nationale brandreglementering aanpassen zodat de op bouwproducten toepasselijke eisen worden uitgedrukt aan de hand van de Europese klassen. Dit maakt geharmoniseerde Europese testmethodes en productnormen noodzakelijk.

Het komt erop neer dat ieder land zelf het gewenste veiligheidsniveau voor een specifieke toepassing vastlegt, maar dat dit niveau overeenkomstig een Europese klasse moet worden uitgedrukt.

inhoud - hoofdstuk1 - hoofdstuk2 - hoofdstuk3 - hoofdstuk4 - hoofdstuk5 - hoofdstuk6