Voorgelakt staal
- Natlakken, poederlakken, …
- Organische coating, skinplate, …
- Verschillende types deklagen, afhankelijk van de omgeving, gewenste karakteristieken, …
Met de moderne technologie werden in de voorbije decennia 10-tallen verschillende coating-producten ontwikkeld, elk met hun specifieke voor- en nadelen. Het zou uiteraard té ver gaan om elk van deze types producten één voor één te bespreken en hun functionaliteit toe te lichten. Daarom beperken we ons tot enkele grote lijnen uit de huidige coating-industrie:
- Als allerbelangrijkste & algemene item: Ongeacht het type coating dat wordt toegepast, staat de kwaliteit van de oppervlakte-voorbereiding in voor minimum 50 tot soms zelfs 70 % van de algemene kwaliteit (lees: levensduur) van het aan te brengen coating-systeem. Hier zal dan ook ALTIJD gelden: hoe beter de kwaliteit van de oppervlaktevoorbereiding, hoe langere beschermingsduur zal bekomen worden.
- Alkyd-producten worden algemeen als ‘low-budget’ oplossingen bekeken of toegepast in weinig agressieve omgeving (droge binnenomgeving) of voor korte termijn bescherming (1 of 2 jaar).
- Epoxies en polyurethanen zijn in West-Europa veruit de meest populaire producten, voornamelijk omwille van hun performance.
- Epoxies zijn iets goedkoper dan polyurethanen, bieden van alle industriële coatings veruit de beste chemische bescherming. Ze hebben echter enkele inherente nadelen, nl. epoxies zijn niet UV-bestendig (verkrijten & verkleuren) en eveneens vrij bros (weinig elastisch).
- Polyurethanen zijn dan weer veel flexibeler en hebben (doorgaans) ook een uitstekende UV-stabiliteit. Het zijn echter ook doorgaans de duurdere coatings, terwijl ze toch minder chemische resistentie bieden in vergelijking met een doorsnee epoxy-product.
- Vandaar dat in de moderne coating-systemen praktisch steeds epoxy-producten als onderlagen worden toegepast, terwijl de polyurethanen vooral als eindlaag worden toegepast.
- Op het vlak van anti-corrosie pigmentering is het vooral de eerste laag, ook ‘primer’ genoemd, die van primordiaal belang is.
- In deze primer is ‘zink’ een veel toegepast anti-corrosie pigment, dat bij voorkeur in zo hoog mogelijke concentratie in een coating toegevoegd wordt (tijdens formulatie).
Vanaf een concentratie van 85 à 90 % zink (in de droge verffilm) spreken we van een ‘zinkrijke’ of ‘galvanische’ primer. Bij minder dan 85 % zink in de droge verffilm spreken we eerder van een zink-houdende primer. In deze laatste biedt het zink geen echte galvanische werking, doch zal het vooral een inhibitieve rol spelen. - Grootste nadelen van zinkhoudende of zinkrijke coatings is dat ze doorgaans een doorgedreven oppervlaktevoorbereiding (minimum Sa 2½ volgens ISO 8501-1) vereisen en vrij gevoelig zijn aan te hoge laagdiktes.
- Verder wordt naast ‘zink’ als pigment in de primer voornamelijk zink-fosfaat of aluminium toegepast. Zink-fosfaat heeft een puur inhibitieve werking, terwijl de aluminium-pigmentatie voor zowel een inhibitieve als afschermende werking zorgt. Het grootste voordeel van primers die met deze pigmenten geformuleerd werden is dat ze zogenaamd ‘Surface Tolerant’ zijn, wat wil zeggen dat ze ook kunnen aangebracht op minder kwalitatief voorbehandelde oppervlakken (bijv. manueel of mechanisch ontroest). Verwijzend naar het eerste puntje houdt dit dan ook steeds in dat een minder lange levensduur bekomen zal worden t.o.v. bijv. een zinkhoudende of zinkrijke primer.
- In de tussenla(a)g(en) zal het vooral het pigment ‘IJzerglimmer’ zijn dat gebruikt wordt. Dit pigment heeft een lamelaire structuur waardoor indringend vocht (of waterdamp) een langere weg moet afleggen en als dusdanig een hogere ‘barrière’ wordt opgeworpen tegen het electrolyt (de omgeving).
Algemene eigenschappen van diverse coatings
Om alsnog enig punt van vergelijking (voor- & nadelen) te bieden voor de meest toegepaste coating-types, werd hieronder een overzichtstabel weergegeven met voor elk product zijn karakteristieken in functie van diverse parameters:
vergroot de tabel
Literatuur
- “Rapin Dry Envelope: Infill Walls using Light Steel Framing, Light Steel”, The Steel Construction Institute 2001
- “Surface Protection Guide for Steelwork in Building Interiors and Facades N 90, ECCS - Technical Committee 4 - Surface Protection”, ECCS 1998
- “Guide pour la Protection des surfaces des ouvrages en acier intérieurs de bâtiments et de façades N 90, CECM - Comité Technique 4 - Protecton de Surface”, CECM 1998
- Artikel in'staal_acier 17' ( december 2007): 'Duurzaam bouwen met voorgelakt staal' -
Klik hier voor de pdf-versie.
Toepassingsvoorbeelden
Staalbouwwedstrijd 2004 – N-Allo call centre II
Arch. ABR-Igretec

Staalbouwwedstrijd 2004 – Nieuw bedrijfspand Centrum Logistics
Arch. BBSC-Architects

Links
Flanders Powder
Aalterpaint
Belgium Coatings

