Max Mengeringhausen en De industrialisatie van ruimtevakwerken instorting van een vakwerkbrug over de Birs bij Mönchstein voor grote opschudding. De jonge Duitse ingenieur August Föppl (1854–1924) ontdekte de werkelijke oorzaak: de ruimtelijke instabiliteit van het vakwerk. In 1892 publiceerde deze het werk ‘Das Fachwerk im Raume’, dat de basis legde voor berekeningen van driedimensionale structuren zoals vakwerkkoepels en ruimtelijke roosters. In 1962 bundelde Mengeringhausen de fundamentele ontwerpbeginselen van deze driedimensionale structuren in zijn boek ‘Komposition im Raum’. Na het grote succes van dit werk besluit hij in 1966 in ons tijdschrift. “Het grote succes van dit werk maakte een heruitgave in een aanzienlijk uitgebreidere versie noodzakelijk, die binnenkort zal verschijnen.”[1] “Aangezien ruimtelijke vakwerkconstructies steeds vaker worden toegepast,” – schreef Helmut Eberlein in 1975 in ons tijdschrift [2] – “lijkt het ons nuttig om een overzicht te geven van deze relatief nieuwe bouwmethode”. Hij bespreekt een beperkt aantal systemen zoals Mero (Max Mengeringhausen), Unibat (Stéphane du Château),... Later kwamen er nog meerdere systemen bij zoals het Nederlandse Octatube (Mick Eekhout). Een ruimtevakwerk is een driedimensionale structuur die bestaat uit onderling verbonden staven en knooppunten. Deze constructievorm verdeelt mechanische spanningen efficiënt over de gehele structuur. De fundering voor het succes van dit structurele principe werd aan het begin van de twintigste eeuw gelegd door de Duitse ingenieur Max Mengeringhausen (1903–1988). Mengeringhausen populariseerde en rationaliseerde de constructie van ruimtevakwerken in de jaren 1930 en 1940. Hij ontwikkelde het MERO-systeem (MEngeringhausen-ROhrbauweise) dat gebruik maakte van gestandaardiseerde, bolvormige stalen knooppunten met schroefdraad waarin staven onder verschillende hoeken konden worden gedraaid. Hierdoor veranderde het ruimtevakwerk van een complex, ambachtelijk maatwerkproject in een modulair en industrieel produceerbaar bouwpakket. Theoretische basis: van Föppl tot Mengeringhausen Hoewel Mengeringhausen de techniek praktisch en commercieel toepasbaar maakte, bouwde hij voort op een bestaande theoretische basis. Aan het einde van de 19e eeuw zorgde de Tekst: InfoSteel Beelden: CBLIA (Centre Belgo-Luxembourgeois d’Information de l’Acier) 5 1 2 3 4
RkJQdWJsaXNoZXIy MzE2MDY=